Ngày soạn: .../.../... Ngày dạy: .../.../...
Trường: ……………………. Họ và tên giáo viên:
Tổ: ………………………….
………………………………..
BÀI 21: KHÁI QUÁT VỀ TRAO ĐỔI CHẤT VÀ CHUYỂN HÓA NĂNG LƯỢNG I. MỤC TIÊU
Sau khi học xong bài học, HS đạt được các yêu cầu sau: 1. Về năng lực 1.1. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát tranh
ảnh, sơ đồ để tìm hiểu khái quát về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm, hợp tác cùng nhau trong thực hiện
hoạt động quan sát và thực hiện nhiệm vụ học tập.
1.2. Năng lực khoa học tự nhiên
- Nhận thức khoa học tự nhiên: Phát biểu được khái niệm trao đổi chất và
chuyển hóa năng lượng. Nêu được vai trò của trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong cơ thể.
- Tìm hiểu tự nhiên: Quan sát sơ đồ sinh trưởng và phát triển ở cây khoai tây
và ở gà để tìm hiểu về vai trò của trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học: Xác định được cơ chế của các hiện
tượng thực tế như toát mồ hôi, thở nhanh, nhịp tim tăng…khi vận động hay lao động nặng.
2. Về phẩm chất
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm
tìm hiểu về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên:
- SGK, SGV, SBT khoa học tự nhiên 7, Kế hoạch bài dạy.
- Hình ảnh minh họa cho sự sinh trưởng và phát triển của cây khoai tây và con gà.
- Hình ảnh các sản phẩm bù nước, các hoạt động như vận động, lao động nặng... 2. Học sinh:
- SGK, SBT khoa học tự nhiên 7.
- Đọc nghiên cứu và tìm hiểu trước bài ở nhà.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (Mở đầu) a) Mục tiêu:
- Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập, tạo tâm thế hứng thú, sẵn
sàng tìm hiểu kiến thức mới. b) Nội dung:
- GV đặt vấn đề, yêu cầu học sinh thực hiện thảo luận cặp đôi, đưa ra câu trả lời cho tình huống:
+ Khi chạy, cơ thể có cảm giác nóng lên, mồ hôi ra nhiều, nhịp thở và nhịp tim
tăng lên, có biểu hiện khát nước hơn so với lúc chưa chạy. Những thay đổi này
được giải thích như thế nào? c) Sản phẩm:
- Các câu trả lời của HS (có thể đúng hoặc sai).
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- Các câu trả lời của HS:
- GV yêu cầu học sinh hoạt động cặp đôi và trả * Gợi ý: lời câu hỏi:
Khi chạy nhu cầu năng lượng
+ Khi chạy, cơ thể có cảm giác nóng lên, mồ của cơ thể tăng lên nên:
hôi ra nhiều, nhịp thở và nhịp tim tăng lên, có - Nhịp thở, nhịp tim tăng lên để
biểu hiện khát nước hơn so với lúc chưa chạy. cung cấp O2 và chất dinh dưỡng
Những thay đổi này được giải thích như thế cho các tế bào giúp các tế bào nào?
có thể thực hiện quá trình
- HS tiếp nhận nhiệm vụ.
chuyển hóa tạo ra năng lượng
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
để đáp ứng nhu cầu về năng
- Học sinh chú ý theo dõi, kết hợp kiến thức đã lượng đang tăng lên đó.
học, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
- Đồng thời, các quá trình
- GV quan sát, định hướng.
chuyển hóa trong cơ thể cũng
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
sinh ra nhiệt → Cơ thể nóng lên
- GV gọi 2 – 3 HS trình bày câu trả lời.
→ Cơ thể ổn định nhiệt độ bằng
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm cách thoát mô hôi → Mồ hôi ra vụ
nhiều khiến thiếu hụt nguồn
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến của HS.
nước trong cơ thể → Biểu hiện
- GV chưa chốt kiến thức mà dẫn dắt vào bài khát nước nhiều hơn lúc chưa
học mới: Để giải thích câu hỏi này đầy đủ và
chính xác, chúng ta cùng đi vào bài học ngày chạy. hôm nay.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1: Tìm hiểu khái niệm trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng a) Mục tiêu:
- Nêu được khái niệm của trao đổi chất.
- Nêu được khái niệm của chuyển hóa năng lượng. b) Nội dung:
- GV yêu cầu học sinh làm việc nhóm cặp đôi nghiên cứu thông tin trong SGK,
hình ảnh minh họa và trả lời các câu hỏi sau: Hình 1 Hình 2 Hình 3
+ Theo các em, sơ đồ ở hình 1, 2 mô tả điều gì?
+ Xác định dạng năng lượng chuyển hóa ở hình 3.
+ Nêu khái niệm trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- HS hoạt động nhóm đôi và xung phong trả lời qua trò chơi “Cặp đôi hoàn hảo nhất” c) Sản phẩm: - Câu trả lời của HS.
Ngày soạn: .../.../... Ngày dạy: .../.../...
Trường: ……………………. Họ và tên giáo viên:
Tổ: ………………………….
………………………………..
BÀI 21: KHÁI QUÁT VỀ TRAO ĐỔI CHẤT VÀ CHUYỂN HÓA NĂNG LƯỢNG I. MỤC TIÊU
Sau khi học xong bài học, HS đạt được các yêu cầu sau: 1. Về năng lực 1.1. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát tranh ảnh, sơ đồ
để tìm hiểu khái quát về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm, hợp tác cùng nhau trong thực hiện hoạt động
quan sát và thực hiện nhiệm vụ học tập.
1.2. Năng lực khoa học tự nhiên
- Nhận thức khoa học tự nhiên: Phát biểu được khái niệm trao đổi chất và chuyển
hóa năng lượng. Nêu được vai trò của trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong cơ thể.
- Tìm hiểu tự nhiên: Quan sát sơ đồ sinh trưởng và phát triển ở cây khoai tây và ở gà
để tìm hiểu về vai trò của trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học: Xác định được cơ chế của các hiện tượng
thực tế như toát mồ hôi, thở nhanh, nhịp tim tăng…khi vận động hay lao động nặng. 1.3. Năng lực số:
- 1.1.TC1b: Thực hiện rõ ràng và theo đúng quy trình các thao tác tìm kiếm trên Internet
để khai thác thêm số liệu, hình ảnh, thông tin số tin cậy về quá trình trao đổi chất ở
thực vật và động vật.
- 2.4.TC1a: Lựa chọn và sử dụng thành thạo các công cụ số (như Padlet, Google Slides,
MS Teams) được xác định rõ ràng và thường xuyên phục vụ cho các quá trình hợp tác,
thảo luận nhóm và chia sẻ kết quả học tập về trao đổi chất.
- 3.1.TC1b: Thể hiện bản thân thông qua việc tạo ra các nội dung số thông thường như
vẽ sơ đồ tư duy bằng các công cụ số chuyên dụng trực tuyến (như Canva, Coggle,
MindMup) để khái quát hóa kiến thức bài học. 2. Về phẩm chất
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm hiểu
về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên:
- SGK, SGV, SBT khoa học tự nhiên 7, Kế hoạch bài dạy.
- Hình ảnh minh họa cho sự sinh trưởng và phát triển của cây khoai tây và con gà.
- Hình ảnh các sản phẩm bù nước, các hoạt động như vận động, lao động nặng... 2. Học sinh:
- SGK, SBT khoa học tự nhiên 7.
- Đọc nghiên cứu và tìm hiểu trước bài ở nhà.
- Thiết bị kết nối Internet (máy tính, máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh).
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (Mở đầu) a) Mục tiêu:
- Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập, tạo tâm thế hứng thú, sẵn sàng tìm hiểu kiến thức mới. b) Nội dung:
- GV đặt vấn đề, yêu cầu học sinh thực hiện thảo luận cặp đôi, đưa ra câu trả lời cho tình huống:
+ Khi chạy, cơ thể có cảm giác nóng lên, mồ hôi ra nhiều, nhịp thở và nhịp tim tăng
lên, có biểu hiện khát nước hơn so với lúc chưa chạy. Những thay đổi này được giải
thích như thế nào? c) Sản phẩm:
- Các câu trả lời của HS (có thể đúng hoặc sai).
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- Các câu trả lời của HS:
- GV yêu cầu học sinh hoạt động cặp đôi và trả * Gợi ý: lời câu hỏi:
Khi chạy nhu cầu năng lượng
+ Khi chạy, cơ thể có cảm giác nóng lên, mồ hôi của cơ thể tăng lên nên:
ra nhiều, nhịp thở và nhịp tim tăng lên, có biểu - Nhịp thở, nhịp tim tăng lên để
hiện khát nước hơn so với lúc chưa chạy. Những cung cấp O2 và chất dinh dưỡng
thay đổi này được giải thích như thế nào?
cho các tế bào giúp các tế bào có
- HS tiếp nhận nhiệm vụ.
thể thực hiện quá trình chuyển
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
hóa tạo ra năng lượng để đáp
- Học sinh chú ý theo dõi, kết hợp kiến thức đã ứng nhu cầu về năng lượng đang
học, suy nghĩ và trả lời câu hỏi. tăng lên đó.
- GV quan sát, định hướng.
- Đồng thời, các quá trình
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
chuyển hóa trong cơ thể cũng
- GV gọi 2 – 3 HS trình bày câu trả lời.
sinh ra nhiệt → Cơ thể nóng lên
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ → Cơ thể ổn định nhiệt độ bằng
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến của HS.
cách thoát mô hôi → Mồ hôi ra
- GV chưa chốt kiến thức mà dẫn dắt vào bài nhiều khiến thiếu hụt nguồn
học mới: Để giải thích câu hỏi này đầy đủ và nước trong cơ thể → Biểu hiện
chính xác, chúng ta cùng đi vào bài học ngày khát nước nhiều hơn lúc chưa hôm nay. chạy.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1: Tìm hiểu khái niệm trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng a) Mục tiêu:
- Nêu được khái niệm của trao đổi chất.
- Nêu được khái niệm của chuyển hóa năng lượng. b) Nội dung:
- GV yêu cầu học sinh làm việc nhóm cặp đôi nghiên cứu thông tin trong SGK, hình
ảnh minh họa và trả lời các câu hỏi sau: Hình 1 Hình 2 Hình 3
+ Theo các em, sơ đồ ở hình 1, 2 mô tả điều gì?
+ Xác định dạng năng lượng chuyển hóa ở hình 3.
+ Nêu khái niệm trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng.
- HS hoạt động nhóm đôi và xung phong trả lời qua trò chơi “Cặp đôi hoàn hảo nhất” c) Sản phẩm:
- Câu trả lời của HS.
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Nội dung kiến thức
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
I. Trao đổi chất và chuyển hóa
- GV giao nhiệm vụ học tập cặp đôi, tìm hiểu thông năng lượng
tin về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong - Trao đổi chất là quá trình cơ
SGK trả lời câu hỏi.
thể lấy các chất từ môi trường ,
- GV yêu cầu HS lấy giấy A3/bảng nhóm để trả lời biến đổi chúng thành các chất
câu hỏi. Hoặc các nhóm có thể lựa chọn sử dụng cần thiết cho cơ thể và tạo năng
máy tính/máy tính bảng để nhập câu trả lời trực tiếp lượng cung cấp cho các hoạt
lên không gian thảo luận số chung (Padlet) của lớp động sống , đồng thời trả lại (2.4.TC1a).
môi trường các chất thải.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Chuyển hóa năng lượng là sự
- HS thảo luận cặp đôi, thống nhất đáp án và ghi biến đổi năng lượng từ dạng
chép nội dung hoạt động ra giấy A3/bảng nhóm.
này sang dạng khác.
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- HS tham gia trò chơi “Cặp đôi hoàn hảo”. GV cho
HS nhanh tay giơ bảng, chọn 3 cặp nhanh nhất để
Nhắn tin Zalo