Giáo án chuyên đề Bài 5: Bệnh dịch và tác nhân gây bệnh ở người Sinh học 11 Kết nối tri thức

Ngày soạn: .../.../... Ngày dạy: .../.../...
CHUYÊN ĐỀ 2. MỘT SỐ BỆNH DỊCH Ở NGƯỜI VÀ CÁCH PHÒNG, CHỐNG
BÀI 5. BỆNH DỊCH VÀ TÁC NHÂN GÂY BỆNH Ở NGƯỜI I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức Sau bài học này, HS sẽ:
- Kể tên được một số bệnh dịch phổ biến ở người
- Nêu được một số tác nhân gây bệnh (virus, vi khuẩn,...) 2. Năng lực chung
- Năng lực tự chủ và tự học: Thông qua các hoạt động tự đọc sách, nêu được các
bệnh dịch phổ biến và tác nhân gây bệnh dịch ở người.
- Năng lực hợp tác và giao tiếp: Thông qua trao đổi ý kiến, thảo luận nhóm về các
bệnh dịch và tác nhân gây bệnh dịch ở người.
- Năng lực tìm kiếm thông tin: Thông qua hoạt động tìm kiếm thông tin về một số
bệnh dịch và tác nhân gây bệnh qua tài liệu khoa học, sách báo, internet. 3. Phẩm chất
- Chăm chỉ: chủ động trong học tập, hứng thú tìm hiểu những nội dung liên quan
đến bệnh dịch và tác nhân gây bệnh dịch ở người.
- Trung thực và trách nhiệm: thực hiện đúng các nhiệm vụ được phân công trong thảo luận nhóm,
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC
1. Đối với giáo viên
- SCĐ, SGV chuyên đề học tập Sinh học 11 kết nối tri thức.
- Tranh ảnh hoặc tập tin (file) về bệnh dịch và tác nhân gây bệnh dịch ở người. - Phiếu bài tập.
2. Đối với học sinh
- SCĐ chuyên đề học tập Sinh học 11 kết nối tri thức.
- Vở ghi, dụng cụ học tập.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A.HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG ( MỞ ĐẦU)
a) Mục tiêu: Đưa ra các vấn đề, nội dung, câu hỏi thực tế gần gũi để khơi gợi hứng thú học tập.
b) Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
c) Sản phẩm: HS trả lời được câu hỏi theo ý kiến cá nhân.
d) Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
GV thông tin: Gần bốn năm đã trôi qua kể từ khi COVID-19 (bệnh viêm đường hô
hấp cấp do virus SARS-CoV-2 gây ra) xuất hiện và trở thành đại dịch lớn nhất trên
toàn thế giới. Người dân ở khắp nơi trên thế giới vẫn không thể quên những cột
mốc đáng nhớ của Đại dịch COVID-19 - căn bệnh đã để lại nhiều đau thương, mất
mát và những sự kiện chưa từng có trong lịch sử nhân loại.
GV đặt vấn đề: Cúm, Covid-19, tả, sốt rét,... là những bệnh dịch phổ biến ở người.
Vậy bệnh dịch là gì? Tác nhân nào gây nên bệnh dịch?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
- HS suy nghĩ trả lời câu hỏi mở đầu.
Bước 3: Báo cáo thảo luận:
- Các HS xung phong phát biểu trả lời.
Bước 4: Kết luận và nhận xét:
Đáp án: Bệnh dịch là sự lây lan nhanh chóng của một bệnh truyền nhiễm với số
lượng lớn những người bị nhiễm trong một cộng đồng hoặc một khu vực trong
vòng một thời gian ngắn, thường là hai tuần hoặc ít hơn. Các tác nhân: + Các yếu tố độc lực
+ Sự bám dính của vi khuẩn + Đề kháng kháng sinh
+ Khiếm khuyết trong cơ chế bảo vệ của vật chủ
⮚ GV nhận xét, đánh giá và dẫn vào bài: “Để tìm hiểu về một số loại bệnh dịch và
các nguyên nhân phòng chống bệnh dịch thì chúng ta tìm hiểu bài 5: Bệnh dịch và
tác nhân gây bệnh ở người”
B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI
Hoạt động 1: Tìm hiểu khái quát về bệnh dịch
a) Mục tiêu: Nêu được khái quát về bệnh dịch.
b) Nội dung: GV trình bày vấn đề; HS lắng nghe, đọc SCĐ, hoàn thành câu hỏi
trong hộp Dừng lại và suy ngẫm SCĐ trang 25.
c) Sản phẩm: khái quát về bệnh dịch, câu trả lời cho câu hỏi trong hộp Dừng lại và suy ngẫm SCĐ trang 25.
d) Tổ chức thực hiện: HĐ CỦA GV VÀ HS
SẢN PHẨM DỰ KIẾN
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
I. Khái quát về bệnh dịch
- HS làm việc độc lập với SCĐ, đọc Trả lời câu hỏi trong hộp Dừng lại
các thông tin trong mục I, trả lời câu và suy ngẫm
hỏi trong hộp Dừng lại và suy ngẫm
Bệnh truyền nhiễm là bệnh gây ra bởi
Bệnh truyền nhiễm là gì? Khi nào bệnh vi sinh vật như vi khuẩn, vi nấm, kí
truyền nhiễm trở thành đại dịch?
sinh trùng hay virus và có khả năng
lây truyền từ người này sang người
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
khác hoặc từ động vật sang người.
- HS nghiên cứu SCĐ, trả lời câu hỏi
Bệnh truyền nhiễm trở thành dịch
trong hộp Dừng lại và suy ngẫm SCĐ
bệnh khi bệnh lây lan nhanh chóng trang 25.
trong cộng đồng ở cấp độ địa phương
- Thảo luận nhóm đôi trả lời CH mở và có chiều hướng “mất kiểm soát”. rộng.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHC) tuyên
Bước 3: Báo cáo, thảo luận
bố đại địch khi một bệnh mới xuất
hiện và lây lan nhanh chóng từ châu
- Đại diện HS giơ tay phát biểu.
lục này sang các châu lục khác hoặc
- Một số HS khác nhận xét, bổ sung lây lan ra toàn thế giới cho bạn. Kết luận
Bước 4: Kết luận, nhận định
- GV nhận xét kết quả thảo luận, thái Bệnh dịch là bệnh truyền nhiễm có
độ làm việc của các HS.
khả năng lây lan mạnh trong cộng
đồng và tạo thành dịch.
- GV tổng quát lại kiến thức trọng tâm
và yêu cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở.
Hoạt động 2: Tìm hiểu một số bệnh dịch và tác nhân gây bệnh phổ biến ở người
a) Mục tiêu: Trình bày và phân tích được một số bệnh dịch và tác nhân gây bệnh phổ biến ở người.
b) Nội dung: GV trình bày vấn đề; HS lắng nghe, đọc SCĐ, hoàn thành câu hỏi
trong hộp Dừng lại và suy ngẫm SCĐ trang 28.
c) Sản phẩm: Một số bệnh dịch và tác nhân gây bệnh phổ biến ở người, câu trả lời
cho câu hỏi trong hộp Dừng lại và suy ngẫm SCĐ trang 28.
d) Tổ chức thực hiện HĐ CỦA GV VÀ HS
SẢN PHẨM DỰ KIẾN
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
II. Một số bệnh dịch phổ biến ở người
- GV chia lớp thành 5 nhóm, đọc các
thông tin trong mục II, III, tìm hiểu Bệnh cúm
thông tin qua tài liệu khoa học, sách Bệnh tay – chân– miệng
báo, internet,...Hoàn thành câu hỏi
trong hộp Dừng lại và suy ngẫm Bệnh sốt xuất huyết
(chuẩn bị trước tại nhà) Bệnh Covid-19
Nêu tác nhân gây bệnh, triệu chứng Bệnh sởi
và hậu quả của một số bệnh dịch ở Hội chứng suy giảm miễn dịch mắc người. phải (AIDS)
Nhóm 1: Tìm hiểu về bệnh Cúm, Bệnh lao phổi
bệnh chân - tay - miệng