Giáo án chuyên đề Bài 8: Chế biến dầu mỏ Hóa học 11 Kết nối tri thức

Ngày soạn:…/…/… Ngày dạy:…/…/…
CHUYÊN ĐỀ 3. DẦU MỎ VÀ CHẾ BIẾN DẦU MỎ
BÀI 8: CHẾ BIẾN DẦU MỎ I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức Sau bài học này, HS sẽ
- Trình bày được các giai đoạn chế biến dầu mỏ: tiền
xử lí, chưng cất, cracking (cracking nhiệt, cracking xúc tác), reforming.
- Trình bày được các sản phẩm của dầu mỏ (xăng, dầu
hoà, diesel, xăng phản lực, đầu đốt, dầu bôi trơn,
nhựa đường, sản phẩm hóa dầu).
- Nêu được khái niệm chỉ số octane và chỉ số octanc
của một số hydrocarbon, ý nghĩa của chỉ số octane
đến chất lượng của xăng.
- Trình bày được các biện pháp nâng cao chỉ số octane
cho xăng và cách sử dụng nhiên liệu an toàn, tiết
kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi trường và sức khỏe con người. 2. Năng lực
Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực tìm hiểu về
chế biến dầu mỏ và các sản phẩm từ dầu mỏ.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Sử dụng ngôn ngữ khoa học
để diễn đạt về chế biến dầu mỏ; Hoạt động nhóm và cặp
đôi một cách hiệu quả, đảm bảo các thành viên trong
nhóm đều được tham gia và trình bày báo cáo.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Liên hệ thực tiễn nhằm giải
quyết các vấn đề trong bài học và cuộc sống.
Năng lực Hóa học:
- Nhận thức hoá học: Trình bày được các giai đoạn chế biến
dầu mỏ: tiền xử lí, chưng cất, cracking (cracking nhiệt,
cracking xúc tác), reforming; Trình bày được các sản phẩm
của dầu mỏ; Nêu được khái niệm chỉ số octane và chỉ số
octane của một số hydrocarbon và các biện pháp nâng
cao chỉ số octane cho xăng; Nêu được ý nghĩa của chỉ số
octane đến chất lượng của xăng.
- Tìm hiểu thế giới tự nhiên dưới góc độ hóa học: Thông qua
các hoạt động thảo luận, quan sát tìm hiểu các sản phẩm
ứng dụng của quá trình chế biến dầu mỏ.
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Trình bày được cách
sử dụng nhiên liệu an toàn, tiết kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi
trường và sức khỏe con người. 3. Phẩm chất
- Tham gia tích cực hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.
- Cẩn thận, trung thực, trách nhiệm trong quá trình thảo
luận về nội dung học tập.
- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập hoá học.
- Có niềm tự hào về đất nước thông qua tìm hiểu các nhà
máy hoá - lọc dầu ở Việt Nam.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC
1. Đối với giáo viên - SGK, SGV, SBT, PHT.
- Một số tư liệu liên quan đến nhiên liệu, dầu bôi trơn, sản phẩm hóa dầu
- Tranh ảnh, video, thông tin tài liệu liên quan đến công nghệ
chế biến dầu mỏ và việc sử dụng các sản phẩm chế biến
dầu mỏ trên thế giới và Việt Nam hiện nay.
2. Đối với học sinh - SGK, SBT.
- Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học và dụng cụ
học tập (nếu cần) theo yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học.
b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm học tập: HS trả lời được câu hỏi theo ý kiến cá nhân.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
- GV nêu câu hỏi khởi động: “Em hãy liệt kê những sản phẩm từ
quá trình chế biến dầu mỏ mà em biết”
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS lắng nghe câu hỏi, suy nghĩ, trả lời câu hỏi
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- Đại diện HS trả lời câu hỏi.
Bước 4: Kết luận, nhận định
Đáp án: dầu hỏa, benzen, xăng, sáp paraffin, nhựa đường, dầu diesel, khí đốt,...
- GV đánh giá câu trả lời của HS, khen ngợi HS có câu trả lời
đúng, trên cơ sở đó dẫn dắt HS vào bài học: “Các sản phẩm đa
dạng, phong phú từ quá trình chế biến dầu mỏ có vai trò quan
trọng như thế nào trong đời sống và sản xuất công nghiệp,
nông nghiệp? chúng ta cùng tìm hiểu Bài 8: Chế biến dầu mỏ
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Tìm hiểu các giai đoạn chế biến dầu mỏ
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS trình bày được các giai
đoạn chế biến dầu mỏ
b. Nội dung: GV trình bày vấn đề; HS lắng nghe, đọc SGK,
thảo luận về các giai đoạn chế biến dầu mỏ, trả lời câu hỏi
c. Sản phẩm học tập: HS ghi vở các giai đoạn chế biến dầu mỏ, các câu trả lời.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN - HỌC
DỰ KIẾN SẢN PHẨM SINH
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
I. CÁC GIAI ĐOẠN CHẾ BIẾN
- GV chia lớp thành 4 - 8 nhóm, yêu DẦU MỎ
cầu HS đọc mục I SGK trang 42 thảo
Các giai đoạn chế biến dầu mỏ
luận cặp đôi về các giai đoạn chế biến Tiền xử lý dầu thô → chưng cất
dầu mỏ, trả lời câu hỏi
dầu mỏ → cracking dầu mỏ →
1. Vẽ sơ đồ về các giai đoạn của quá reforming xúc tác.
trình chế biến dầu mỏ
Sản phẩm chính của quá trình
2. Hãy nêu sản phẩm chính của quá a) Cracking nhiệt: Các trình
hydrocarbon có nhiệt độ sôi a) Cracking nhiệt
thấp hơn so với nguyên liệu.