Giáo án Bài 4 Lịch sử & Địa lí lớp 4 Kết nối tri thức: Thiên nhiên vùng Trung du và miền núi Bắc bộ

CHỦ ĐỀ 2: TRUNG DU VÀ MIỀN NÚI PHÍA BẮC
BÀI 4: THIÊN NHIÊN VÙNG TRUNG DU VÀ MIỀN NÚI PHÍA BẮC I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức: Sau bài học này, HS sẽ:
- Xác định được vị trí địa lí, một số địa danh tiêu biểu của vùng Trung du
và miền núi phía Bắc trên bản đồ hoặc lược đồ.
- Quan sát lược đồ, tranh ảnh, mô tả được một trong những đặc điểm
thiên nhiên của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
- Nêu được một cách đơn giản ảnh hưởng của địa hình, khí hậu, sông
ngòi đối với đời sống và sản xuất của người dân ở vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
- Đưa ra được một số biện pháp bảo vệ thiên nhiên và phòng chống thiên
tai ở vùng Trung du và miền núi phía Bắc. 2. Năng lực 2.1. Năng lực chung:
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách
độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với GV và các bạn khác trong lớp.
- Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với
bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc
nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.
2.2. Năng lực riêng:
- Năng lực nhận thức khoa học Lịch sử và Địa lí :
+ Xác định được vị trí địa lí và một số địa danh tiêu biểu của vùng Trung
du và miền núi phía Bắc trên bản đồ hoặc lược đồ.
+ Mô tả được một số đặc điểm thiên nhiên của vùng Trung du và miền
núi phía Bắc (địa hình, khí hậu, sông ngòi,…) thông qua quan sát lược
đồ, tranh ảnh và tư liệu học tập.
+ Nêu được một cách đơn giản ảnh hưởng của địa hình, khí hậu, sông
ngòi đối với đời sống và hoạt động sản xuất của người dân ở vùng Trung
du và miền núi phía Bắc.
- Năng lực tìm hiểu Lịch sử và Địa lí :
+ Khai thác được thông tin từ bản đồ, lược đồ, tranh ảnh, tư liệu để tìm
hiểu đặc điểm tự nhiên và đời sống sản xuất của người dân vùng Trung
du và miền núi phía Bắc.
+ Biết quan sát, nhận xét, trao đổi và trình bày thông tin đơn giản về đặc
điểm tự nhiên của vùng.
- Năng lực vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học : Đưa ra được một số biện
pháp phù hợp nhằm bảo vệ thiên nhiên và phòng chống thiên tai ở vùng
Trung du và miền núi phía Bắc. 2.3. Năng lực số
- Sử dụng được một số phương tiện số đơn giản (bản đồ điện tử, hình ảnh,
video, học liệu số phù hợp) để tìm kiếm, khai thác thông tin về vị trí địa
lí, đặc điểm thiên nhiên và đời sống sản xuất của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
- Biết lựa chọn, chia sẻ thông tin phù hợp phục vụ học tập; bước đầu có ý
thức sử dụng môi trường số an toàn, có trách nhiệm. 3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng phẩm chất yêu nước, yêu thiên nhiên, có những việc làm
thiết thực bảo vệ thiên nhiên.
- Trách nhiệm với môi trường sống thông qua việc có ý thức bảo vệ môi
trường, không đồng tình với những hành vi xâm hại thiên nhiên.
- Chăm chỉ, ham học hỏi, tìm tòi.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Đối với giáo viên
- Giáo án, SGK, SGV, Vở bài tập Lịch sử 4.
- Lược đồ tự nhiên vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
- Hình ảnh, video thể hiện đặc điểm và ảnh hưởng của các điều kiện tự
nhiên đối với đời sống và sản xuất ở vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
- Máy tính, máy chiếu (nếu có). 2. Đối với học sinh
- SGK Lịch sử và Địa lí 4.
- Thông tin, tài liệu, tranh ảnh về thiên nhiên vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a) Mục tiêu: Kết nối những điều HS đã biết với những điều HS chưa biết,
tạo tâm thế hứng khởi, kích thích sự tò mò, mong muốn tìm hiểu nội dung bài học mới.
b) Nội dung: GV tổ chức cho HS hoạt động nhóm (4 nhóm), tham gia trò
chơi “trí nhớ siêu phàm” để tìm hiểu một số từ khóa quan trọng liên quan
đến vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
c) Sản phẩm dự kiến: Câu trả lời của HS
d) Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 4 nhóm.
- GV phổ biến luật chơi:
+ GV đưa ra các từ khóa liên quan đến vùng Trung du miền núi Bắc Bộ.
+ Trong 30s, các nhóm quan sát và ghi nhớ các từ khóa.
+ GV mời đại diện 4 nhóm (đồng thời) lên bảng, ghi lại các từ khóa mà
con nhớ được (các thành viên khác của nhóm có thể hỗ trợ bạn nếu cần thiết).
+ Sau 3 phút, đội nào ghi được nhiều từ khóa chính xác hơn sẽ là đội chiến thắng. - Gợi ý các từ khóa:
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS quan sát và ghi nhớ các từ khóa.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận:
- Đại diện 4 nhóm (đồng thời) lên bảng, ghi lại các từ khóa mà con nhớ
được (các thành viên khác của nhóm có thể hỗ trợ bạn nếu cần thiết).
- Các HS khác quan sát, nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Kết luận, đánh giá
- GV nhận xét phần trình bày của HS.
- GV dẫn dắt vào bài học mới: Các em thân mến, đất nước Việt Nam có
nhiều vùng miền với cảnh quan thiên nhiên đa dạng và đặc sắc. Nếu vùng
đồng bằng nổi bật với những cánh đồng rộng lớn thì vùng Trung du và
miền núi phía Bắc lại gây ấn tượng bởi núi non hùng vĩ, những thửa
ruộng bậc thang uốn lượn, khí hậu mát mẻ và hệ động thực vật phong
phú. Đây cũng là nơi sinh sống của nhiều dân tộc với những nét văn hóa
độc đáo gắn liền với thiên nhiên. Vậy thiên nhiên vùng Trung du và miền
núi phía Bắc có những đặc điểm gì nổi bật? Chúng ta cùng tìm hiểu trong bài học hôm nay nhé!
- GV giới thiệu tiến trình và các đơn vị kiến thức sẽ tìm hiểu trong bài học.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC