Giáo án Lịch sử 6 Kết nối tri thức (năng lực số)

CHƯƠNG 1: VÌ SAO PHẢI HỌC LỊCH SỬ?
BÀI 1: LỊCH SỬ VÀ CUỘC SỐNG (TIẾT ……. ) I. MỤC TIÊU 1. Yêu cầu cần đạt
- Nêu được các khái niệm lịch sử và môn Lịch sử.
- Hiểu được lịch sử là những gì đã diễn ra trong quá khứ.
- Giải thích được vì sao cần học lịch sử. 2. Năng lực 2.1. Năng lực chung:
- Tự chủ tự học: Biết chủ động tích cực, thực hiện nhiệm vụ học tập
- Giao tiếp hợp tác: Hiểu rõ được nhiệm vụ của nhóm, đánh giá được công việc của bản
thân và tự nhận công việc phù hợp
2.2. Năng lực đặc thù:
- Tìm hiểu lịch sử: thông qua quan sát, sưu tầm tư liệu, bước đầu nhận diện và phân biệt
được các khái niệm lịch sử và khoa học lịch sử, các loại hình và dạng thức khác nhau
của các nguồn tài liệu cơ bản của khoa học lịch sử.
- Nhận thức và tư duy lịch sử: bước đầu giải thích được mối quan hệ giữa các sự kiện
lịch sử với hoàn cảnh lịch sử, vai trò của khoa học lịch sử đối với cuộc sống.
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: biết vận dụng được cách học môn Lịch sử trong từng bài học cụ thể. 2.3. Năng lực số:
- Khai thác dữ liệu và thông tin: Tìm kiếm và sử dụng thông tin số đơn giản về khái
niệm lịch sử và ý nghĩa của việc học lịch sử.
- Giao tiếp và hợp tác trong môi trường số: Trao đổi, chia sẻ kết quả học tập thông qua
các công cụ số dưới sự hướng dẫn của giáo viên.
- Sáng tạo nội dung số: Tạo sản phẩm học tập số đơn giản như sơ đồ tư duy hoặc bài
trình chiếu ngắn về môn Lịch sử.
- An toàn số: Sử dụng thông tin và tài nguyên số đúng quy định, có ý thức bảo vệ bản
thân và tôn trọng bản quyền.
- Ứng dụng trí tuệ nhân tạo: Sử dụng AI để tạo nội dung, khám phá kiến thức và giải
quyết các vấn đề trong công việc, học tập và cuộc sống hàng ngày 1
3. Phẩm chất: Bồi dưỡng các phẩm chất yêu nước, trung thực, nhân ái.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Đối với giáo viên
- SGK, SGV, SBT Lịch sử và Địa lí 6.
- Máy tính, máy chiếu hoặc smart tivi có kết nối Internet,… 2. Đối với học sinh
- SGK Lịch sử và Địa lí 6
- Thông tin, tài liệu, tranh ảnh. . liên quan đến nội dung bài học.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a) Mục tiêu: Kết nối những điều HS đã biết với những điều HS chưa biết, tạo tâm thế
hứng khởi, kích thích sự tò mò, mong muốn tìm hiểu nội dung bài học mới.
b) Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức cho HS hoạt động cá nhân, tham gia trò chơi “Bí mật trong chiếc rương”
- GV phổ biến luật chơi:
+ Để mở được chiếc rương và khám phá bí mật, thì cần chìa khóa mở rương.
+ GV sẽ đặt câu đố để HS trả lời. Sau khi trả lời đúng, chiếc rương sẽ hiện ra hình ảnh
và HS đoán được hình ảnh đồ vật trong chiếc rương.
- Gợi ý câu đố và vật bí mật: STT Nội dung Đáp án Đồ vật trong chiếc rương báu 1
“Cái gì chạy mãi không Thời gian
Hình chiếc điện thoại "cục ngừng, qua đi không thể
gạch" (Nokia) và chiếc điện
quay chừng lại đâu” - Là thoại cảm ứng iphone 17. gì? 2
“Có mặt mà chẳng có mồm, Đồng hồ
- Hình ảnh Chiếc xe tăng 390 râu ria ba sợi chạy vòng
đang húc đổ cổng chính của chạy vo” - Là cái gì?
Dinh Độc Lập vào trưa ngày 30/4/1975.
- Bức ảnh Dinh Độc Lập chụp 2
vào một ngày nắng đẹp hiện
tại, khang trang, bình yên, rợp
bóng cây xanh và tấp nập xe
cộ, khách du lịch qua lại.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS suy nghĩ để trả lời.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận:
- GV mời 2 - 3 HS lần lượt đưa ra câu trả lời.
- Các HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung (nếu có).
Bước 4: Kết luận, đánh giá
- GV nhận xét phần trình bày của HS.
- GV đặt vấn đề và dẫn dắt vào bài học mới: Các con thấy đấy, 2 chiếc rương vừa rồi
chứa đựng những minh chứng rõ ràng nhất của “thời gian”. Từ chiếc điện thoại, đến
Dinh độc lập,…. Những đồ vật hoặc địa danh tưởng chừng như quen thuộc ấy đều có sự
biến đổi theo năm tháng. Toàn bộ sự thay đổi đó, những gì đã diễn ra trong quá khứ đó,
chính là lịch sử. Để hiểu rõ hơn về lịch sử là gì và vì sao phải học lịch sử, chúng ta cùng
đến với bài học đầu tiên - Bài 1: Lịch sử và cuộc sống.
- GV giới thiệu tiến trình và các đơn vị kiến thức sẽ tìm hiểu trong bài học.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Lịch sử là gì?
a) Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS hiểu được lịch sử là gì, môn lịch sử là gì.
b) Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
- GV tổ chức cho HS hoạt động nhóm (4 - 6 HS/ nhóm), yêu cầu HS thảo luận để trả lời các câu hỏi sau:
Câu hỏi 1. Khái niệm lịch sử được hiểu như thế nào?
Câu hỏi 2. Hãy nêu một ví dụ về lịch sử mà con biết.
Câu hỏi 3. Theo con, môn Lịch sử được hiểu như thế nào?
- Thời gian thảo luận: 3 phút.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập: HS thảo luận nhóm, khai thác thông tin trong
SGK kết hợp liên hệ hiểu biết của bản thân, suy nghĩ để trả lời.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận:
- GV mời đại diện 1 - 2 HS trả lời. 3
- Các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung (nếu có)
Bước 4: Kết luận, đánh giá: GV nhận xét phần trình bày của HS và nhấn mạnh những
nội dung kiến thức quan trọng đển HS ghi chép: 1. Lịch sử là gì? - Lịch Sử:
+ Là tất cả những gì đã xảy ra.
+ Được hiểu là một khoa học nghiên cứu và phục dựng lại quá khứ.
- Môn Lịch Sử là môn học tìm hiểu quá trình hình thành và phát triển của xã hội loài người.
Bước 5. Mở rộng: GV phân tích để HS hiểu rõ: Để tìm hiểu về một chuyện xảy ra trong
quá khứ, các con cần xác định được những yếu tố cơ bản là: thời gian, không gian xảy
ra và con người liên quan tới sự kiện đó. Các con cần trả lời trả lời các câu hỏi như:
Việc đó xảy ra khi nào? Ở đâu? Xảy ra như thế nào? Vì sao lại xảy ra? Ai liên quan đến
việc đó? Việc đó có ý nghĩa và giá trị gì đối với ngày nay ?. .
Hoạt động 2: Vì sao phải học lịch sử
a) Mục tiêu: Thông qua quá trình trả lời câu hỏi, đọc sgk, HS nắm được lý do vì sao phải học lịch sử.
b) Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
- Nhiệm vụ 1. GV tổ chức cho HS thảo luận cặp đôi để hoàn thành phiếu học tập số 1. 4